Հայերեն

Դասական ուղղագրութեամբ՝

վանկեր՝ բա•զուկ 

«բազուկ» ժեստը հայերեն ժեստերի լեզվով

բազուկ1Խմբագրել

ՍտուգաբանությունԽմբագրել

Փոխառություն իրանական աղբյուրից. հմմտ. միջին պարսկերեն bāzūk, պարսկերեն bāzū (ոմանք համարում են անմիջական հնդեվրոպական ժառանգություն)։

Գոյական

  1. ձեռքի արմունկից մինչև դաստակը՝ թաթը եղած մասը ◆ Բռնում եմ բազուկը, որոնում եմ զարկերակը։ (Ավետիք Իսահակյան)
  2. ձեռք, թև ◆ Ձիավորներից մի քանիսը կրում էին իրանց բազուկների վրա բազեները։ (Րաֆֆի) ◆ Բազուկներով առնացի, ջուրը ճողփում, լող է տալիս դեպի կղզին դիմացի։ Հովհաննես Թումանյան
  3. գետից բաժանվող վտակ՝ ճյուղ
  4. լեռնաշղթայի ճյուղ
  5. աթողի ամնրակալ
  6. բույսերի ճյուղ, ոստ ◆ Եղևնիները իրենց փշալից բազուկներով վեր կցցվեին։ Ռուբեն Զարդարյան
  7. (բրբ․) գութանի մասերից մեկը, թև
  8. (փխբ․) ուժ, զորություն, իշխանություն ◆ Բազուկն է նույն ճզմել հնում թե աշխարհին իմ, թե քեզ։ Հովհաննես Թումանյան ◆ Ես ուզում եմ զորացնենք մեր բազուկը, որ հարևանները հարգեն մեզ։ Ստեփան Զորյան
  9. (փխբ․) սատար, զորավիգ, թևութիկունք, օգնական ◆ (Աշոտը) Այդ օրն ա՛լ բազուկը եղած էր խմբապետին։ «Երևանյան օրեր»
  10. (ֆիզ․) ուժի և մարմնի պտտման առանցքի մեջ եղած ամենակարճ տարածությունը ◆ Ուժի ազդեցությունը պտտվող մարմնի վրա չափում են հատուկ մեծությամբ, որը կոչվում է մոմենտ։ Ուժի մոմենտը չափվում է ուժի և բազուկի արտադրյալով։
  11. (փխբ․) բռնատեղ, բռնակ, կոթ ◆ Ու մթագնեց Սիամանթոն, բռնեց բազուկն իր տեգի Ու շանթի պես այնպես զարկեց, որ տապալվեց ցուլն անհույս։ Հովհաննես Շիրազ
  12. խմբից բաժանված ձգվող՝ երկարող մաս ◆ Նա (բազմությունը) ժայթքելով գալիս լափում էր ամեն ինչ և աջ ու ձախ բազուկներն արձակում, խուժում փողոցներն ու անցքերը։ Դերենիկ Դեմիրճյան
  13. տե՛ս ճակնդեղ

ՀոմանիշներԽմբագրել

  1. թև, սղիկ, կուռ (ձեռքի ուսից մինչև արմունկը հասնող մասը, տեղակայված թիակի և նախաբազկի մեջ) (ժղ․)
  2. թև (գութանի)
  3. արմնկակալ (աթոռի)
  4. բռնակ (տեգի) (պատմ․)
  5. ճյուղավորում (գետի)
  6. տե՛ս ճյուղ

ԱրտահայտություններԽմբագրել

  1. բազկի կկու (մանկական խաղ) - բազուկների վրա նստելով խաղալը ◆ Ամեն խաղ խաղացել եմ, բազկի կկուն է մնացել։
  2. բազուկ-բազկի օգնել - մեկը մյուսին զորավիգ լինել, թև ու թիկունք լինել ◆ Մենք եղբայր ենք ուզում… որ բազուկ-բազկի օգնենք միմյանց։ Սերո Խանզադյան

բազուկ2Խմբագրել

ՍտուգաբանությունԽմբագրել

Բազուկ «թև» բառի իմաստափոխված ձևը։

Գոյական

  1. Արարատյան, Կարին, Մուշ, Վան՝ ճակնդեղ
  2. Բալու, Կեսարիա, Պարտիզակ, Սեբաստիա՝ բույսի կոթունի երկարությամբ անցնող ջիղը, նաև ցողուն ◆ Պրասային բազուկները հաստ են կտրել։ (Ձեռագիր)
  3. Ակն՝ կանկառ կոչված փուշի ճյուղը
  4. Արաբկիր՝ վազի բարակ ու կանաչ ճյուղը
  5. (աշխգր․) փրփրուկազգիների ընտանիքին պատկանող ձուկ

ՀոմանիշներԽմբագրել

ԱրտահայտություններԽմբագրել

  1. բազուկ աղցան, բանճար - մոլոշ բույսը
  2. բազկի կկու - մանկական խաղ՝ բազուկների վրա նստելով խաղալը ◆ Ամեն խաղ խաղացել եմ, բազկի կկուն է մնացել։

ԹարգմանություններԽմբագրել

բազուկ3Խմբագրել

ՍտուգաբանությունԽմբագրել

Գոյական

  1. Ղարաբաղ՝ գութանի թևը, որը ակոսի հողը շրջում է
  2. Խարբերդ՝ հորիկի մասերից մեկը

ՀոմանիշներԽմբագրել

ԱրտահայտություններԽմբագրել

ԹարգմանություններԽմբագրել

բազուկ4Խմբագրել

Գոյական

  1. Կեսարիա, Սեբաստիա՝ մատանու շրջանակը
  2. Ադանա, Խարբերդ, Կեսարիա, Սեբաստիա՝ ականջօղի կախիչը՝ օղակը

ՀոմանիշներԽմբագրել

ԱրտահայտություններԽմբագրել

ԹարգմանություններԽմբագրել

բազուկ5Խմբագրել

ՍտուգաբանությունԽմբագրել

  1. Վան՝ տե՛ս բաժուկ

ՀոմանիշներԽմբագրել

ԱրտահայտություններԽմբագրել

ԹարգմանություններԽմբագրել

բազուկ6Խմբագրել

ՍտուգաբանությունԽմբագրել

  1. տե՛ս բազումք

ՀոմանիշներԽմբագրել

ԱրտահայտություններԽմբագրել

ԹարգմանություններԽմբագրել

ԱղբյուրներԽմբագրել

  • Գրգեարյան Հ․Ղ․, Հարությունյան Ն․Մ․, Տնտեսական աշխարհագրության տեղեկատու բառարան (խմբ. Ավագյան Գ․Ե․), Երևան, ««Լույս» հրատարակչություն», 1982 — 408 էջ։